Oι πρώτοι Ολυμπιακοί Αγώνες

Στις 23 Ιουλίου του 776 π.X., αρχίζουν στην Ολυμπία οι πρώτοι Ολυμπιακοί Αγώνες.

Πρώτος Ολυμπιονίκης [ως ημίθεος], θεωρείται ο Ιδαίος Ηρακλής. Προς τιμήν τού πατέρα του Δία, νίκησε στο αγώνισμα τού δρόμου τα αδέλφια του, Παιωναίο, Επιμήδη, Ιάσιο και Ίδα και στεφανώθηκε με κλαδί αγριελιάς. Ο Ηρακλής ονόμασε τούς αγώνες Ολύμπια και όρισε την τέλεσή τους κάθε πέντε έτη. Σύμφωνα με τον Παυσανία, τα Ολύμπια ετελούντο μέχρι την εποχή τής βασιλείας τού Οξύλου αλλά γιά άγνωστους λόγους διακόπτονται.

Την εποχή τού νομοθέτη των Σπαρτιατών Λυκούργου, στην Ηλεία βασίλευε ο Ίφιτος, απόγονος τού Οξύλου. Αυτός διοργάνωσε και καθιέρωσε πάλι τούς αγώνες στην Ολυμπία καθώς και την πολεμική ανακωχή, εκεχειρία, μετά από χρησμό που τού έδωσε η Πυθία. Ως εναρκτήριο έτος των Ολυμπιάδων θεωρείται το 776 π.Χ. επειδή τότε βρέθηκε η πρώτη επίσημη καταγραφή τους, με πρώτο Ολυμπιονίκη τον Κόροιβο. Ο κατάλογος των Ολυμπιονικών και το χρονολογικό σύστημα των μετρήσεων ανά Ολυμπιάδες είναι έργο τού Ιππία τού Ηλείου και εκδόθηκε τον 5ο αιώνα π..Χ. Κατόπιν συνέχισε το έργο του ο Αριστοτέλης.

Ολυμπιάδα λοιπόν ονομάζεται το χρονικό διάστημα των τεσσάρων ετών μεταξύ δύο διοργανώσεων Ολυμπιακών Αγώνων. Έκτοτε η καταγραφή των ιστορικών γεγονότων συνδυαζόταν με την αρίθμηση των Ολυμπιάδων. Οι τιμές που αποδίδονταν στους Ολυμπιονίκες ήταν μέγιστες. Η υποδοχή τους σύμφωνα με τον Πίνδαρο, ήταν ανάλογη με την υποδοχή ενός στρατηγού που γυρίζει από νικηφόρα εκστρατεία.

Η Ολυμπιακή νίκη είχε για τούς Έλληνες την ίδια αξία που είχε η νίκη σε μάχη.