Ο άνθρωπος που έζησε και περιέγραψε την φρίκη...

Σαν σήμερα, το 1961, ἔδωσε τέλος στὴν ζωή του, στὸ Κέτσαμ (Ketchum) τοῦ Ἀϊντάχο τῶν ΗΠΑ, ὁ Ἔρνεστ Χέμινγουει.

Μέσω τῶν ἀνταποκρίσεών του, ὡς δημοσιογράφος καὶ πολεμικὸς ἀνταποκριτὴς τῆς Καναδικῆς ἐφημερίδος «Toronto Star Weekly», τὸ εὐρὺ κοινὸ τῆς ἐποχῆς, γνώρισε τὴν Μικρασιατικὴ Καταστροφή καὶ τὰ δεινὰ τῶν προσφύγων. Ἦταν παρὼν στὴν ἀνταλλαγή τῶν πληθυσμῶν στὴν Θρᾲκη, ποὺ ἀκολούθησε τὴν συνθήκη τῶν Μουδανιῶν τὸ 1922.

Ἄν καὶ ἄρρωστος ἀπὸ ἐλονοσία, ὁ Χέμινγουεϊ παρακολούθησε τὴν πορεία τῶν Ἑλλήνων προσφύγων: «….τὸ κυρίως σῶμα τῆς πομπῆς, ποὺ διασχίζει τὸν ποταμὸ Ἔβρο στὴν Ἀδριανούπολη, φτάνει τὰ τριάντα χιλιόμετρα. Τριάντα χιλιόμετρα μὲ κάρα ποὺ τὰ σέρνουν βόδια, ταύροι καὶ λασπωμένα βουβάλια, μὲ ἐξουθενωμένους, κατάκοπους ἄνδρες, γυναῖκες καὶ παιδιὰ νὰ περπατοῦν στὰ τυφλά….Ἡ ἐκκένωση συνεχίζεται... Ψιχάλιζε. Στὴν ἄκρη τοῦ λασπόδρομου ἔβλεπα τὴν ἀτέλειωτη πορεία τῆς ἀνθρωπότητας νὰ κινεῖται ἀργὰ στὴν Ἀδριανούπολη καὶ μετὰ νὰ χωρίζεται σ’ αὐτοὺς ποὺ πήγαιναν στὴν Δυτικὴ Θράκη καὶ τὴν Μακεδονία.

Δὲ μποροῦσα νὰ βγάλῳ ἀπὸ τὸ νοῦ μου τοὺς ἄμοιρους ἀνθρώπους ποὺ βρίσκονταν στὴν πομπὴ γιατὶ εἶχα δεῖ τρομερὰ πράγματα σὲ μία μόνο μέρα.